Ülkemizde 1970’li yıllarda İzci Düşünce Günü “İzci Yararlıdır Haftası” olarak kutlanmaya başlandı. Ama daha sonraki yıllarda bir şekilde kutlanmaz oldu. Bu tür etkinliklerin yapılabilmesi için liderlerin program hazırlama kabiliyetlerinin yüksek olması, bu programların istekli velilerce desteklenmesi, ilgili üst yönetimlerin yardıma hazır ve destekleyici davranışlarda bulunması ve maddi olanakların yüksek olmasını düşünebiliriz.
Bütün kabahatlerin kendimizde olduğunu düşünmemiz de haksızlık olur. 1968-1986 yılları arasında dünyada gelişen teknolojik değişimin, ekonomik ve siyasal kararların ve uygulanan sistemlerin sosyal hayat üzerindeki etkilerinin her kademede gerçekten anlaşılması ve uygulanması zor dönemlerdi.
Bütün dünyadaki bu global değişim ve belirsizlikler içerisinde izciliğin prensipleri ile yaşaması ve var olması zaman alacaktı.
Bu günlere varmamızın başlıca sebeplerini, kendi içinden yetiştirdiği İzci söz ve Türesine bağlı liderleri ve onların sağladığı güzellik ortamı olarak görebiliriz.
EK;
Gerçekten çok faydalanacağınız bilgi, faaliyet ve oyunlarla dolu
“World Thinking Day 2008” PROGRAMININ TERCÜMESİ;
Aşağıda okuyacağınız yazı www.worldthinkingday.org sitesinden alınmış olup, Elif Akçay tarafından dilimize çevrilmiştir.
Bu konuda çalışmak isteyen izcilik kuruluşları iletişim dokümanlarını
2008 yılında Dünya Kız İzcilik Teşkilatının ANA TEMASI “Su hakkında düşün” projesinin detaylarını aşağıda bulacaksınız. 2007 yılına ait bir kısa bölüm de hatırlatmak amacı ile yazının sonunda yer alıyor.
World Thinking Day 2008
2008 yılının teması “su hakkında düşün” projesi, suyun sağlık için önemine ve temiz su elde etme, suyun korunumu konularına odaklanmaktadır.
World Thinking Day website si gençler ve yaşlı üyelere aktivite hazırlamak ve su konusunu keşfetmek için ihtiyacınız olan bilgileri içermek üzere yenilenmiştir.
Su ile ilgili Faaliyetler konusunda Ne Yapabilirsiniz?
Sağlık, su konusunu veya sorununu keşfetmeniz ve World Thinking Day’in fonunu yükseltmeye yardım etmeniz için birtakım kaynaklar geliştirdik.
Web sitesinden indirilebilecek olan bu aktiviteler 3 alt konuya bölünmüştür.
- Temiz suya erişim
- Sağlık için su için.
- Dünya için suyu koruyun.
Neden Su?
Temiz su yaşam için temeldir. Sağlıklı kalmak için temiz su içmeliyiz. Aynı zamanda günlük kişisel ve hijyenik ihtiyaçlarımızı karşılamak için de yeterli su kaynağına sahip olmalıyız. Ama dünyadaki 1 milyardan fazla insan bu şansa sahip değil. Ve sağlık koşullarının olmaması sebebiyle 2 milyondan fazla insanın her yıl suya bağlı hastalıklardan ölmesiyle sonuçlanır. Gelişen dünyada 5000 çocuk her gün güvenilir olmayan sudan ve zayıf hıfzısıhhadan kaynaklanan diarrhoea hastalığı sonucu ölmektedir. Kızlar ve genç kadınlar fiziksel ve zihinsel olarak sağlıklı olmak için- hayatta kalmak için temiz suya ihtiyaç duyar.
Su hakkında gerçekler,
Su Dünya yüzeyinin yüzde 75 ini kaplıyor. Bunun yüzde 97,5 u tuzlu sudur, sadece yüzde 2,5’u tatlı sudur. Dünyadaki tatlı suyun yüzde 74’ü buzullardadır. Neredeyse hemen hemen kalan hepsi yeraltının derinliklerinde veya toprakta nem olarak tutulmaktadır. Tatlı suyun sadece yüzde 0,3 nehirlerde ve göllerde bulunmaktadır. Dünya yüzeyindeki veya yeraltındaki suların yüzde 1’inden az miktarı insanların kullanımına açıktır.
Faaliyet Örnekleri-1 Temiz suya erişmek
1.“Temizlik Günü” yapın. Yerel bir göletten, gölden veya nehir kenarından çöp toplayın.
2.Yağmur suyundaki kirlilik çevreyi nasıl etkiler? Bir fen öğretmenini veya doğal yaşam için çalışan birini ya da halk sağlık merkezini “Soru ve Cevap” oturumu için davet edin.
3. “ Suda Yaşam” adı altında bir oyun veya kukla gösterisi düzenleyin. Su canlılarının su kirleneceğinde nasıl hissedeceğini hayal edin. Toplumunuzdaki insanları katılmaları için davet edin ve bunu fon oluşturan bir etkinliğe dönüştürün.
4.Su borularının bakımı hakkında bilgi edinin. Oymağınızın herhangi bir şekilde köyünüze yardım etme olanağına bakın.
5. Endüstriyel gelişim su kaynaklarını nasıl etkiliyor? Bulunuz. Oymağınıza ve diğer üyelere kısa bir sunum hazırlayın.
6. Bir tesisatçıyı ziyaret edin ve tuvaletleri, lavaboları, boruları sızdırmadan nasıl kullanılır öğrenin.
7. Daha yaşlı üyeler için: Petrol yağ dökülmesi gibi bir çevre felaketini araştırın ve “ Bir damla yağ milyonlarca damla suyu mahveder.” Başlıklı bir kısa makale yazın.
8. Daha yaşlı üyeler için: Çevrenizdeki nehir ve gölleri etkileyebilecek faaliyetleri ve planları keşfedin. Topluluğunuzdaki konu hakkındaki bilincini, yaratıcı bir şekilde arttırın.
9.Daha yaşlı üyeler için: Çevrenizdeki su depolama ve dağıtımından sorumlu insanlarla konuşun. Suyun nasıl güvenli bir şekilde korunup dağıtıldığını öğrenin. Oymağınıza, ailenize anlatın.
10.Genç üyeler için: Oymağınız için su canlılarını ve kirliliğin nasıl onları etkileyebileceğini gösteren bir puzzle yapın.
11. Genç üyeler için: Bir havuz oyunu olan “Litterbug (Çöpböceği)” oyununu oynayın.
—12 tane şişeyi yarısına kadar doldurup kapaklarını kapatın.
— Bir oyuncu Litterbug olur. Diğerleri onun etrafında çember oluşturacak şekilde dizilir ve çöplere yani şişelere top atarak vurmaya çalışır. Litterbug topu yakalamalı ya da topa vurarak geldiği yöne göndermelidir.
—Eğer bir şişeye(çöpe) dokunulursa, şişe havuzdan uzaklaştırılır ve topu atan kişi litterbug olur.
—Oyun havuzda hiç çöp kalmayana kadar devam eder.
Faaliyet Örnekleri-2 Sağlık için su için.
1. Su kirliliğini ve bunu önleyecek gerçekçi önerileri vurgulayan bir poster tasarlayın.
2. Bir su temizleme merkezini ziyaret edin. Sorular sorun ve aile üyeleriniz veya arkadaşlarınız için soru cevap testi hazırlayın.
3. Suyun nasıl filtreleneceğini ve bunu kampta göstermeyi düşünün.
Resimdeki gibi bir düzine filtre yapın. İhtiyacınız olanlar:
(http://www.worldthinkingday.org/en/grab/1879/1/activitycardsENG.pdf)
- Huni
- Beherglas (milimetreleri işaretlenmiş),
- Filtre kâğıdı,
- Çeşitli tiplerde kıyafetler,
- Kurutma kâğıdı,
- Normal kâğıt,
- Pamuk,
- Musluk suyunu toprakla karıştırarak çamurlu su elde edin.
- Her bir huniye filtre için kâğıt veya kıyafet koyun ve hunileri beherglasa yerleştirin.
- Eşit miktarda çamurlu suyu her bir huniye dökün ve tüm süzme işlemi geçene kadarki süreyi kaydedin.
- Bu işlemden sonra suyun ne kadar temiz olduğunu kaydedin. Kirli mi, oldukça mı kirli, oldukça temiz mi yoksa temiz mi?
4. Ekonomik durumu sizden farklı olan bir ülke araştırın. Araştırmanızın bir bölümü o ülkeden biriyle röportaj yapmak olabilir. Oradaki sizin yaşınızda bir kızın yaşantısını tarif edin. Neleri paylaşıyorsunuz/ Neler ortak? Hayat nasıl farklı? Hangi su sorunlarınız ortak? Hangi problemler farklı? Dünyayı her ikiniz için de daha iyi bir yer yapabilmeniz için bir yol var mı?
5. Ülkenizdeki ve dünyadaki su ile taşınan farklı hastalıkları öğrenin. Kirliliğin nasıl önleneceği üzerine bir liste hazırlayın.
6. Kamp yaparken veya deprem, fırtına, sel gibi acil durumlarda suyun nasıl temizleneceğini en az 2 yolla anlatan bir broşür hazırlayın.
7.Bir kamp gezisinde suyu kirletmekten kaçınmanın yollarını anlatan bir liste hazırlayın. Bu metotları bir dahaki gezinizde uygulayın.
8. Yaşınıza uygun olarak içmeniz gereken tavsiye edilen günlük su miktarını öğrenin. Bir hafta boyunca o miktarda su için.
9. Ortalama olarak bir insanın yüzde 65 sudan oluşur. Tartılın ve ne kadar su olduğunu bulun. Göstermek için kova kullanın.
10. Daha yaşlı üyeler için: BBC’nin websitesine bağlanın ve su sorularına cevap verin.
11. Daha yaşlı üyeler için: Böcek ilaçlamasının yerüstü ve yeraltı sularını nasıl etkilediğini bulunuz. Yetkililerle bu problemi tartışınız. Bir kampanya düzenleyerek toplumu yan etkiler konusunda ve nasıl değişiklik yapabilecekleri hakkında ( örneğin organik ürün kullanımı) bilgilendiriniz.
12. Genç üyeler için: Suyun zevkleri ve tehlikeleri nelerdir? Kısa bir oyun hazırlayarak bunu ailenize ve oymağınıza oynayınız.
13. Genç üyeler için: “ Neden kurbağa nehri geçti?”
- Bir oyuncu dışında diğerleri 2 sıra oluşturur, birbirlerine bakacak şekilde ve aralarında bir nehirle (gerçek bir nehir veya bir parça elbise). Onlar kurbağa olurlar, diğer oyuncu ise sazan olur. Sazan sürekli nehir boyunca aşağı ve yukarı hareket eder.
- Sazan bir kurbağayı nehri geçmesi için seçer. O kurbağa başka bir kurbağayı yer değiştirmek üzere seçer. Sazan onları yakalamadan yer değiştirmeleri için 60 saniyeleri vardır. Yakalanan kurbağa sazan olur.
Bu oyunu 15 dakika oynayın ya da tüm oyuncular yakalanıncaya kadar oynayın.
Faaliyet Örnekleri -3 Dünya için suyu koruyun.
1. Kendinizin, ailenizin ya da oymağınızın ne kadar su harcadığını kaydederek, bir haftalık bir su günlüğü tutunuz. Hesap yaparken aşağıdaki bilgilerden yararlanabilirsiniz.
— Bir duş her 5 dakikada 30 litre su kullanır.
— Bir banyoda 90 litre su kullanılır.
— Tuvalet sifonu çekildiğinde 9 litre su, rezervuara bir tuğla hacminde bir şey koyduğunuzda 7 litre su harcanır.
— Çamaşır makinesi 95 litre su kullanır.
— Bulaşık makinesi 40 litre su kullanır.
— Bulaşıkları lavaboda yıkarsanız 15 litre su kullanırsınız.
— Arabayı kovayla yıkarsanız kova başına 10 litre su kullanırsınız.
— Bir sulama kovası 4 litre su alır.
— Bahçe fıskiyesi saatte 540 litre su harcar.
— Dişlerinizi musluk açıkken temizlerseniz 6 litre su harcarsınız.
— Dişlerinizi musluk kapalıyken temizlerseniz 1 litre su harcarsınız.
— Ellerinizi ve yüzünüzü yıkamak için 4 litre su harcarsınız.
— Küvet yaklaşık 400 litre su alır.
— Bir su ısıtıcısı 2.5 litre su alır.
2. Oymağınızda veya aile üyeleri arasında su tüketimini azaltmak için yarışma başlatın (içme suyunu değil !). Karşılaştırma yapmak için günlük tutabilirsiniz.
3. Daha yaşlı üyeler için: Üç farklı ülkeden su şirketlerinin web sitelerini inceleyin ve 10 litre suyun her bir ülke için ne kadara mal olduğunu bulunuz.
4. Su döngüsünü öğreniniz. Yürürken çevrenizdeki su döngüsüne ait elementleri belirleyiniz.
5. Bir cam kavanoz, biraz küçük bitki, bir şişe kapağı su, toprak, kum ve birkaç küçük taş toplayınız. Kavanozu resimdeki gibi (http://www.worldthinkingday.org/en/grab/1879/1/activitycardsENG.pdf pdf file içinde) doldurunuz ve kapağını kapatınız. Kavanozu güneşli bir yere koyunuz. Minyatür su çevriminin nasıl çalıştığını görünüz!
6. Bir hafta veya bir ay boyunca bir gökkuşağı araştırması yürütünüz. Hava durumlarını izleyerek yıllık ortalamalara uygunluğunu karşılaştırınız.
7. Dünyadan veya bulunduğunuz bölgeden hava meseleleriyle ilgili makaleleri toplayınız. Normalden farklı bir şeyin oluşumunu fark ettiniz mi? Bu ne olabilir?
8. Su koruma günü- Sabah, kampta günlük kullanımınız için belirli su miktarını belirleyiniz. Buna içme suyu dâhil değildir. Bu kampta ne kadar az su ile yaşayabileceğinizin kısa açıklamalarını yazınız. Bu aktiviteyi zorlayıcı buldunuz mu? Daha iyi sonuçları nasıl alabileceğiniz üzerinde de çalışınız.
9. Bir aile büyüğüyle ya da yaşlıca bir arkadaşla çocukluklarının nasıl olduğu hakkında görüşün. Nasıl bir evde yaşıyorlardı? Evlerinde televizyon, elektrik, su var mıydı? Eğlence için ne yaparlardı? Sizin hayatınızdan farklılıkları nelerdi? Suyu kullanışlarında farklılıklar nelerdi?
10. Suyu temiz tutmak: Ailenizin lavabodan, tuvaletten, küvetten, bulaşık makinesinden atılan çeşitli ev atıklarını keşfediniz. Bulduklarınızı göstermek için bir poster hazırlayınız.
11. Çevre bilinciyle imal edilmiş temizleme ürünleri arasında ( bulaşık deterjanı, çamaşır deterjanı, yer temizleyicisi ) fiyat karşılaştırması yapın ve bu ürünleri en ucuz temizleme ürünüyle kıyaslayın. Bir aile çevreye duyarlı olabilmek için fazladan ne kadar ödemelidir?
12. Bir ustadan doğal sabun yapımını öğrenin ya da aşağıdaki verdiğimiz tarifleri deneyin ( kimyasal maddeleri yetişkinlerin gözetimi dışında ellemeyin!). Bölgenizdeki bir ırmak ya da göletin kirlenmesine karşı yapılan bir kampanyada yaptıklarınızı satın.
- Cam temizleyicisi: İhtiyacınız: Kabartma tozu ve eski bir gazete. Kabartma tozunu eski ve nemli bir kıyafetin üzerine dökün ve cam temizlemede kullanın. Temiz suyla çalkalayın ve eski gazete veya külotlu çorapla parlatın.
- Fırın tepsisini temizleme: İhtiyacınız: tuz, yemeklik yağ, kağıt. Tuzu tepsinin üzerine dökün ve kâğıtla ovalayın. Eğer çok kirliyse fırında biraz ısıtın. Daha sonra yağ ile parlatın.
- Çok amaçlı temizleyici: İhtiyacınız: 900 ml su, 2 yemek kaşığı karbonat, 1yemek kaşığı arapsabunu, 2 yemek kaşığı denatüre alkol (mavi ispirto). Bütün malzemeleri karıştırın ve çok amaçlı temizleyici olarak kullanın. Aynı zamanda bulaşık yıkamak için de kullanılabilir.
- Yer temizleme ürünü: İhtiyacınız: 900 cl ılık su, 1 adet kabuklu limon, 3 yemek kaşığı karbonat, 2 veya 3 yemek kaşığı arapsabunu. Suyu ısıtın, limon suyunu, limon kabuğunu ve karbonatı arapsabununa ekleyin. Tutumlu bir şekilde kullanın.
- Kireç sökücü: İhtiyacınız: 1.5 yemek kaşığı sitrik asit, 300 cl su, bir damla bulaşık deterjanı veya çok amaçlı temizleyici. Sitrik asit su içinde çözünene kadar karıştırın, sonra bulaşık deterjanından ya da çok amaçlı temizleyiciden ekleyin. Karışımı sprey kutusuna koyup, kireç tabakalarını temizleyeceğiniz yere sıkın.
13. Su gücünün gücü: Suyun enerji üretebilmek için nasıl kullanıldığını öğreniniz. Bu metotları birbirinizin vücudunu kullanarak taklitle/pandomimle gösteriniz.
14. Daha yaşlı üyeler için: Bir fabrika sahibi, bir devlet memuru ve de bir çevreciden oluşan bir drama organize edin. Müteakip cümleleri başlangıç noktası alarak, obalar halinde bu konuyu ünitenize nasıl sunacağınız konusunda tartışınız. Obanızdan bir kişiyi tartışmada sizi temsil etmek üzere atayın.
- Kâğıt Fabrikasının Sahipleri: Bizim fabrikamız kuşaklar boyunca bir aile işimiz olmuştur. Daha fazla müşteriye hizmet etmek için büyümeye ihtiyacımız var. Bu sayede de istihdamı arttırıyor ve bölgedeki aileleri destekliyoruz.
- Devlet memurları: Kâğıt fabrikasının büyüme planlarını dikkatlice gözden geçirmeliyiz. Bölgeye para getiriyor fakat atıkların ve kirliliğin etkisini nehirlerimiz ve su kaynaklarımızda görüyoruz.
- Çevreciler: Biz fabrikanın büyümesine karşıyız. Kâğıt fabrikası geçmişte, bölgedeki su kaynaklarını kirletti. Bunun, doğal hayatı ve bölgedeki insanları etkileyerek tekrar etme riski var.
15. Daha yaşlı üyeler için: Çevrenin sağlığını düşünen kuruluşların adlarını bulunuz. Bir toplantıya gidiniz ve bir su projesine yardım ediniz veya su kaynaklarını koruyarak çevrenin iyileşmesine katkıda bulunacak bir önerilerini gerçekleştiriniz.
16. Daha yaşlı üyeler için: Görüşmeye dayanarak bir makale yazınız. Makalenizi fotoğraf ve çizimlerle örnekleyiniz.
17. Daha yaşlı üyeler için: Aynı olan ve farklı olan şeyleri sıralayınız, kendi çizimlerinizle süsleyiniz.
18. Genç üyeler için: Su döngüsünün resmini çiziniz ve bu döngünün neresinde durduğunuzu gösteriniz.
19. Genç üyeler için: OYNAYIN! Buz üstündeki penguenler
- 4 penguen birlikte bir buz tabakası üzerinde dururlar (=bir gazete sayfası)
- Güneş parlar ve buz parçası küçülür. (=lider gazeteyi parçalara ayırır)
- Penguenler giderek küçülen buz üzerinde birbirlerine tutunarak mümkün oldukça ayakta kalmaya çalışırlar.
- Tüm penguenler okyanusa düşünce oyun biter. (= küçülen gazete yaprağı üzerinden inilene kadar)
World Thinking Day 2007
World Association of Girl Guides and Girl Scouts – WAGGGS-2007
(The World Thinking Day 2007 theme is “Discover your Potential by taking the lead, growing friendships, and speaking out.” |
