DIŞTAN
DONMA (FROST BITE)
Soğuk hava koşullarının getireceği en tehlikeli problem donmadır. Donma iki
türlü oluşur. Birincisi Dıştan Donma olarak isimlendirilen vücudun eller, ayaklar,
kulaklar, burun gibi ısıya hassas noktalarının dışarıdan donmasıdır. Rüzgarın
hızı dış hava soğukluğunun etkisi çok hızlı olarak arttırır. Bu etkinin artışını
gösteren listede örneğin -10 C derecelik bir hava durumunda dışarıdaki hava
-18 C dereceymiş gibi etki yapar. Bu nedenle çok soğuk ve rüzgarlı ortamda yürümek
ve faaliyet yapmak çok risklidir. Dışarıdaki sıcaklığın -13 C derece ve rüzgarın
32 km/s olduğu bir ortamda vücut 60 saniyede donar. -29 C derecelik bir sıcaklıkta
40 km/s'le bir rüzgar eserse vücudun donması için 30 saniye yeterlidir. Böyle
bir ortamda eldiven çıkartma veya tuvalet ihtiyacını gidermek bile çok tehlikeli
sonuçlar doğurabilir. Bu ortamda donma sonucu kangren oluşur ve bu bölge kesilmek
zorunda kalır. Dış donmayı engellemek için soğuk bölgelerde çıplak elle metallere
dokunulmamalıdır. Elleri, ayakları ve parmakları oynatarak kan dolaşımını arttırmak
faydalıdır.
Donmanın ilk belirtileri ciltteki yağlı görünümlü beyazlıktır. Hissizlik diğer
bir belirtidir. Donmanın başladığı yeri sıcak elle ısıtmaya çalışmak faydalıdır.
Donma başlamışsa karla oğuşturmak ve beyazlığı ve de hissizliği yok etmeye çalışmak
faydalıdır. Donma oluştuktan sonra yapılacak oğuşturma yar açılmasına neden
olabilir. Dıştan hissizleşebilir. İkinci aşamada ise daha alt tabakalar da donar,
bölge şişer ve mavi, mor en kötüsü ise gri renk bir görüntü oluşur. Bu durumda
bölgenin kesilmesinden başka çare yoktur. Bazen bu bölgenin kesilmeden kendiliğinden
düştüğü de görülmüştür. Örneğin; II. Dünya Harbinde Rusya da soğukta kalan Alman
askerleri donmuş ayaklarından postallarını çıkardıklarında kopmuş parmakları
ile karşılaşmışlardır.