YANGININ
NEDENLERİ
Yangının türü yanmakta olan maddeye göre değişir. Bu bakımdan yangınları dört
gruba ayırabiliriz.
A sınıfı yangınlar: Tahta, Kağıt , pamuk gibi katı madde yangınlarıdır.
Soğutma veya yanıcı maddenin uzaklaştırılması ile söndürülebilir.
B sınıfı yangınlar: Yanabilen sıvılar bu sınıfa girer. Benzin, benzol,
yağlar, yağlı boya, katran gibi sıvıların yanması soğutma (sis halinde su) ve
boğma (karbondioksit,köpük veya kuru kimyevi toz) ile söndürülebilir.
C sınıfı yangınlar: Likit petrol gazı, havagazı, hidrojen gibi yanabilen
çeşitli gazların yanmasıyla oluşan yangınlardır. Kuru kimyevi toz, Halon 1301
ve Halon 1211 kullanarak söndürülebilir. Elektrikli makine ve hassas cihazların
yangınlarını da bu sınıfa dahil edebiliriz.
D sınıfı yangınlar: Yanabilen hafif metallerin ve alaşımlarının (Magnezyum,
lityum, sodyum, seryum gibi) yanmasıyla meydana gelen yangınlardır. Kuru kimyevi
tozlar bu yangını söndürmede kullanılır.
Elektrik donanımlarının yanmasıyla oluşan yangınları ayrı bir sınıf içerisinde
değerlendirmeyip C sınıfı yangınların içerisinde inceleyebiliriz. Elektrik akımı
kesilerek yangına müdahale edilmeli ve söndürücü olarak da kuru kimyevi toz
kullanılmalıdır.
a. Korunma Önlemlerinin Alınmaması :
Nedenlerin başında yangına karşı önlemlerin alınmaması gelmektedir. Yangın elektrik
kontağı, ısıtma sistemleri, LPG tüpleri (evlerde kullanılan tüp gazları) patlayıcı-parlayıcı
maddelerin yeterince korunmaya alınmamasından doğmaktadır. Özellikle büyük yerleşim
alanlarında, konut ve iş yerlerinde çıkan yangınların büyük bir kısmı elektriğin
ve LPG tüplerinin yanlış kullanımına dayanmaktadır. Elektrik enerjisi aksamının
teknik koşullara göre yapılmaması da yangını yaratan diğer bir neden olmaktadır
.Bununla birlikte kaloriferlerde ve soba ile ısıtma yöntemlerinde, bacaların
temizlenmesi ve parlayıcı patlayıcı maddeler için gerekli önlemlerin alınması
halinde yangın afetinde büyük bir azalma olacaktır.
b. Bilgisizlik :
Yangına karşı hangi önlemlerin nasıl alınacağını bilmemek ve bu konuda yeterli
eğitimden geçmemek yangının önemli nedenlerindendir.
Elektrikli aletlerin doğru kullanımını bilmemek, soba ve kalorifer sistemlerini
yanlış yerleştirmek, tavan arasına ve çatıya kolay tutuşabilecek eşyalar koymak
yangını davet eder. Yangının oluşumunu önlemek ve oluşan bir yangının söndürülmesini
bilmek eğitim ve bilgilenmeden geçer. Bu nedenle yangını önlemeyi öğrenmek kadar
yangını söndürmede ilk müdahaleleri de öğrenmek gerekir.
c. İhmal :
Yangın konusunda bilgi sahibi olmak yeterli değildir. Söndürülmeden atılan bir
kibrit veya sigara izmariti, kapatmayı unuttuğumuz LPG tüpü (evlerde kullanılan
tüp gaz), ateşi söndürülmemiş ocak, fişi prizde unutulmuş ütü gibi ihmaller
büyük yangınlara yol açabilir.
d. Kazalar :
İstem dışı oluşan olaylardan bazıları da (kalorifer kazanının patlaması, elektrik
kontağı gibi) yangına neden olmaktadır. Ancak kendiliğinden gelişen bütün olaylar,
başlangıçta yeterli önlemlerin alınması sonucu olabildiği gibi bilgisizliğinde
rol oynadığını görebiliyoruz. Temelde bunlar olmaksızın kazaların yol açtığı
yangınlarda olmaktadır.
e. Sabotaj :
Yangına karşı gerekli önlemler alındığı halde ; bazı insanlar çeşitli amaç ve
kazanç uğruna kasıtlı olarak; kişi ve topluma ait bina ve tesisleri yakarak
can ve mal kaybına neden olabilir.
f. Sıçrama :
Kontrol altına alınmış veya alınmamış bir yangın ihmal veya bilgisizlik sonucu
sıçrayarak, yayılarak veyahut parlayıp patlayarak daha büyük boyutlara ulaşması
mümkündür. Bu nedenle bu tür olaylara karsı dikkatli olmamız gerekmektedir.
g. Doğa Olayları :
Rüzgarlı havalarda kuru dalların birbirine sürtmesi yada yıldırım düşmesi ve
benzeri doğa olayları sonucunda yangın çıkabilir.