GRUPLANDIRMA

Derinliğine göre:
1. Derece yanıklar: Deri yüzeyi kızarmış, hafifçe şişmiş ama zedelenme yoktur. Deri aşırı yumuşak ve duyarlıdır. Üstüne bastırıldığında ağrı yapar. Enfeksiyon riski deri sağlam olduğu için azdır. Örnek; güneş yanığı.
2. Derece yanıklar: Birinci dereceye ek olarak içi doku sıvısıyla kaplı bül adı verilen kabarcıklar oluşur. Büller patlatılmaz. Ağrı ve şişme vardır. Eğer iltihap kapmazsa 2-3 hafta içinde iyileşir. Bül dışında deri sağlamdır.
3. Derece yanıklar: Deri ve altındaki dokular tamamıyla yanmıştır, yanmış et kokusu gelir. Yanık kemiğe kadar ulaşabilir. Deri kösele gibi ve yağlı bir görünümdedir, karara da bilir. Sinir uçları yandığından acı hissedilmez. Kendi kendine iyileşme şansı yoktur. Yanık merkezinde deri nakli ile iyileşebilir.

Kapladığı alana göre:
Yanığın kapladığı alan ne kadar büyük ise o kadar su ve tuz kaybı olur. 1. ve 2. dereceden daha önemli olabilir.
Küçük yanıklar: 1. derece yanıklar
Büyük yanıklar: 2. derece yanıklar; elde, ayakta ve eklem yerinde olanlar; Bütün 3. derece yanıklar; Elektrik ve radyasyon yanıkları.
*Kimyasal yanıklar mutlaka hastaneye sevk edilmelidir.

Yapılmaması gerekenler:

  • Yanıklara bir şey sürmemek (yanık merhemi dahil) gerekir çünkü eğer deri bütünlüğü bozulmuş ise enfeksiyon riski vardır.
  • Büller patlatılmaz.
  • Yaraya yapışacağından dolayı pamuk vb. maddeler koyulmaz.
  • Yaraya ellenmez.
  • Batan bir cisim varsa çıkarılmaz.
  • Yaraya direk buz koyulmaz. Yapışabilir ya da direk ısıyı düşürebileceği için şok görülebilir.
  • Kızgın yağ ile yanmış yaraya direk soğuk su dökülmez (önce ılık su dökülür).

    Küçük yanıkların tedavisi

  • Yara soğuk suya tutularak soğutulur.
  • Kuru pansuman koyulur ve sarılır. Hava ile teması engellediği için ağrıyı dindirir.
  • Kalp seviyesinin üstünde tutulur.
  • Şişme olabileceğinden takı vb. cisimler çıkarılır.
  • Şoka karşı önlem alınır.

    Büyük yanıkların tedavisi

  • Kazazede yanık kısmı yere gelmeyecek şekilde yatırılır.
  • Yanık soğutulur (bira ve süt bile kullanılabilir).
  • Takılar ve kıyafetler yanığa yapışmamış ise çıkarılır.
  • Bilinç yerinde ise ayran gibi tuzlu ve soğuk içecekler verilir.
  • Yanığın hava ile olan teması kuru, temiz ve hafif bir bezle sarılarak kesilir. Hava ile olan temas kesilerek enfeksiyon engellenir.
  • Şoka karşı önlem alınır.
  • Acilen nakil edilir.
    Yanan alan çok geniş ise kazazede ılık suyla dolu bir küvete yatırılabilir.
    Sargı: Yanık yüzeyler birbirine temas etmeyecek (mesela parmaklar yanmışsa) şekilde çok sıkmadan sarılır.